25670
Axır ki, gecikdirdikcə gecikdirdiyim entrymi yazıb sözlüyü və internetin black hole'undan bura gəlib çıxmış gamerları, "ə bu pox necə oynanılır axı?!" axtaran, bu oyunu sevən-sevməyən, hətta zaman-zaman oyuna nifrət edən, ya da heç oyunu oynamayıb eləcə haqqında maraqlanan, zirzəmidə qarşılaşan, təsadüfən görən bütün dünya azərbaycanlılarına ərmağan edəcəyəm.İlk öncə oyun haqqında məlumat:
1 noyabr 2012-ci ildə gaijin tərəfindən bazara pulsuz olaraq buraxılan, 12 ildir də çizgilərini pozmayıb pulsuz olaraq qalan realistik hərbi texnika bazalı oyun. Realistik sözünü yadınızda saxlayın, zira oyun nəinki özü, oyunçuları belə autistik etmişdir bu reallıq səviyyəsilə. Bəli oyun pulsuzdur. Oyun pay2win deyil, amma oyun şiddətli dərəcədə pay2progress məntiqi içərir. Necə?
Oyunda 10 nation var(və hər iki-üç ildə bir yenisi əlavə olunur). Bunlar; Almaniya, Rusiya, abş, fransa, ingiltərə, israil, yaponiya, İtaliya, Finlandiya və isveçdir. Bu ölkələrin hər biri 5 texnologiya ağacından ibarətdir. Hava(adətən təyyarələr- bombardman, fighter, önləmə, hunter və s.), quru(tank, samoxod, tank ovçuları, hava hücumundan müdafiə qurğuları), helikopter (hücum, önləyici, fighter), sahil və dəniz donanmaları(sahildə əsasən kiçikçaplı qayıqlar, dəniz donanmasında isə bildiyiniz friqeyt, destroyer, superdestroyer, təyyarə gəmiləri və s.). Tech tree gördüyünüz bu 5 ağacdan ibarətdir. 10 ölkə, hər birində 5 tech tree. Etdi 50. Bura kimi okaydir deyirsənsə, deməli mmo oyunları haqqında düz-əməlli heç nə bilmirsən dostum, oxumağa davam elə.
Tanklar əsasən 8, gəmilər 5, təyyarələr 6, helikopterlər 3 rankdən ibarətdir. Hər rankdə sadəcə bir texnikanın olması nə deməkdir? 250 texnika edir elə mi? Cavab çox böyük bir xeyr!
Tech treedəki bütün texnikalar savaş reytinqləri(battle rating, qısaca - b.r) ilə ayrılır. Oyunda hələ ki maximum b.r 13-dür. Gələcəkdə bu dəyişə bilər mi? Təbii ki! Hər ay update gəlir oyuna. Bəzən bir ayda 2-3 update gəlir. Məsələn son updatelərdində iranın f-14 tomcat təyyarələri gəldi. Is it worth it? The answer is Absolutely yes!
İndi 10 ölkədə 5 növdə 1.0-dan 13.0-a kimi düzülmüş yüzlərlə texnika xəyal edin. Bir səviyyədə bəzən 5-dən çox texnika olabilir. Həmçinin oyunda normal tech treenin yanında premium texnikalar var. Bunları pulla alırsınız. Qiymətləri bəzən 500-1000 dollara qədər çıxa bilir. Oyunun həmçinin öz ekonomiyasının fırlandığı bazarı da var. Gaijin coin adlı pulla alım-satım edirsiniz. 1 gaijin coin 1 dollara bərabərdir.
Premium texnikalar. Döyüşdə sizə heç bir üstünlük vermir. Oyunu ilk açan kimi "gedim premium f-22 raptor alım tez, oyunda hamını deşim" söhbəti yoxdur. Bəs premium texnika nə işə yarayır? Daha sürətli irəliləməyə. Yuxarıda yazmışdım, oyun pay2win deyil, amma sürətli bir irəliləmə istəyirsənsə, bunu gözə almalısan. Həmçinin oyunda premium hesab almaq olur. 60 gün hal-hazırda 999 rubl(təxmini 18 manat)dır. Oyunda premium almağın döyüşdə heç bir üstünlüyü yoxdur. Oynamağı bacarmırsınızsa, almayın.
Oyunda hal-hazırda, mən bu entryni yazdığım tarixdə 2500-dən çox texnika var. Hamısını almağa ömür yetməz anlayacağın. Oyun əsla bitmir. Bitmir. Bildiyin bitmir. Top tiera çatdığın anda ya valyuta dəyişir, ya da yeni bir updatelə təzə texnika gətirilir. Ki, bu məncə oyunu maraqlı edən detallardan biridir. Gaijin həqiqətən də developerlara haqqına maaş verir.
Gaijindən bəhsetməsək olmaz. Loqoları ilbis işarəsi olan bu yeniyetmə qız kimi özünü aparan şirkət, acgözlülükdə harun ər rəşidi keçmiş azsaylı xalqlardan biridir. Qiymət aralığı qoyduqda digər ölkələrin valyutalarını əsla nəzərə almırlar. İllah ki, dollarla ödəyəcəksən söhbəti. Qısaca hamımız ilbiz bəsləməklə məşğuluq.
Hə, harda qalmışdıq. Premium texnikalar. Döyüşdə avantajı yoxdur. Amma daha çox xp və daha çox silver lion(qısaca sl) verir. Bu premium texnikaları pul vermədən də ala bilərsiniz, amma çətin və məşəqqətlidir. Məsləhətim oyunu çözməmiş heç almayın da. Mənim özümün top tierlara qalxdıqdan sonra almaq fikrim var. Amma hələ ki heç bir nationda çatmamışam ora. Ona görə də qalır.
Nə demişdik, realistik oyun. Oyunun sırf bu cəhəti ucbatından bəzən data leakləri, hərbi sirrlərin açığa çıxması, hələ bitməmiş proyektlərin sızdırılması kimi hallar baş verib dəfələrlə. Buna görə çin oyunu öz ölkəsində qadağan edib. Gaijin developerları da çinə soxulmaq üçün ayrıca çin serveri yaradıblar. O biçim yəni.
Məsələn, öndən deşilərkən motorda ilişən qəlpələrin şəklini çəkib, "bu hissədə motor yox, sürücü oturur", aphd mərmisi atan tankda "bu tankda aphd yox, saphd mərmisi işlənir" kimi-kimi. İnsanlar, əsasən də hərbçi, hərbi sənaye işçiləri sırf forumlarda hansısa mübabisəni qazanmaq üçün bu cür gizli dataları paylaşırdı. Ki, abşda bunu edən oyunçuya pul və həbs cəzası verilərkən, çində bunu edən qaqaşın aqibətindən hələ də xəbər yoxdur.
Realistik deyirdik.
Oyunda 3 əsas, ümumilikdə 6 oyun növü var. Arcade, realistic, simulator(god mode), world war, special və war thunder tournament. Həmçinin bütün texnikaların test sürüşünü etmək olur.
Arcade mod: bu mod oyuna təzə başlayanlar üçün məsləhətlidir. Düşmən necə tapılır, necə spotlanır. Xəritə necə istifadə olunur, keybindları necə qurmaq lazımdır. Xəritə bizə nə deyir, marking, ərazinin xüsiyyətləri, ölçüləri. Düşməni hardan vurmaq lazımdır. Hansı mərmidən istifadə etmək lazımdır və s. Bu kimi fundamental detalları daha yacşı qavramaq üçün idealdır. Yeni bir texnikaya keçəndə ilk döyüşü(əgər təzə başlayırsınızsa) arcade modda etmək əlzəmdir və heç kim sizi bunun üçün linçləməz. Mən özüm də təzə texnikada yox, amma təzə texnologiya açdıqda, məsələn- radar sistemi necə idarə olunur, nəyə yarayır. Məsafəölçənlə işləmək məntiqi, roket necə düzgün atılır və s kimi işlərdə istifadə edirəm, amma çox sıx oynadığım bir mod deyil.
Realistik mod: yavaşdan dərinlərə enirik və bu mod arcade modun daha realistik versiyasıdır. Məsələn; arcade modda qarşıdakı oyunçunu hardan vurmaq lazım olduğu, mərminin trayektoriyasına əsasən gedib hara düşəcəyi bəlli ikən, bu modda o yoxdur. Hesabı özünüz aparmalısınız. Düşmənlər xəritədə görünmür. Mütləq ki spotlamalısınız. Tez-tez minimapdə olmalıdır gözünüz. Xəritəni yaxşı bilməlisiniz. Arcade moddan üstünlüyü isə 2x xp və sl verməsidir. Və arcade oynayanları linçləməlisiniz.
Simulator: a.k.a god mode. Oyunun ən realistik modu. Təsəvvür edin bu modda tank komandiri, gəmi kapitanı nə bilim təyyarə pilotu kamerasından çıxa bilmirsiniz. Tps deyilən şey yoxdur. Ekipajla birlikdə gəzirsiniz. Bu modu oyuna yeni başlayan texnikalarla adətən oynamaq olmur. Bir az irəliləməlisiniz oyunda. Realistik modda xəritədə düşmənləri görə bilməzkən, burda dostları da görə bilmirsiniz. Heç üstünə də yazılmır kim-kimdir. Dost-düşmən anlayışı yoxdur. Bütün texnikaları tanımalısız. Və hazır olun- friendly fire açıqdır, hahahah. Dost və düşmən texnikalarını bilməlisiz. Motor dinləməyi bacarmalısız. Məsləhətim öz motorunuzun səsini ən az, düşmən motoru səs səviyyəsini isə ən yuxarı qaldırmanızdır. Motor söndürüb spotlanmadan sığortalana bilərsiz, amma bunun da eybi var, əgər tankınızın qülləsi elektrikli akumlyatorla hərəkət etdirilirsə, motor söndükdən bir müddət sonra qüllənizin dönmə sürəti azalacaq, bir müddət sonra isə heç dönməyəcək. Realistklik!
Digər məsələ, əgər müttəfiq oyunçunu vursaz hamı sizi söyəcək. Şikayət edəcək. Bu hal davam etsə oyundan ban belə yeyə bilərsiz. Tankları tanımadan simulatora girməyin!
Dünya savaşı, turnament, özəl savaşlar modu isə spesifik modlardır, məsələn dünya savaşında ancaq ww2 texnikaları, turnamentlərdə war thunderin öz seçdiyi texnikalar olur. Özəl savaşlar isə başqaları ilə room yaradıb vs atırsan. Bu qədər.
Həmçinin story modu var oyunda. Məsələn kursk müharibəsini səhnələşdiriblər kimi-kimi. Maraqlıdır, amma çox da sarmır.
Bura kimi anlatdıqlarımı oyunu full driverdə(təxmini 50 gb) açmasanız görə bilməyəcəksiz. Oyunun 12 gblıq sürümündə isə sadəcə arcade və realistik savaşlar var.
Oyundakı nationlara və taktikalara başqa bir entrydə girəcəyəm. Bu entry bir az iceberg tadında oldu, bu entrynin də ardı gələcək.
Əgər işsizsinizsə, sevgiliniz yoxdursa, ya da düzənli həyatınız yoxdursa Bu oyunu yük-lə-mə-yin!. Əks halda işsiz də qalacaqsınız, sevgili də nanay və həyatınız sikdirəcək. Bu üç şərti yerinə yetirdikdən sonra hər gün vaxt ayırıb bu oyunu oynamağınızda problem görmürəm. Sonrakı entrydə görüşərik!
Edit: bu arada oyunun sinematikləri çox zordur. Belə bir videonu buraxıram bura;
(youtube: 
)
)
