3. insanların birgə yaşayaraq yaratdığı yüksək inkişaf səviyyəli ictimai quruluş və mədəniyyət məcmusudur. Sivilizasiyanın formalaşması üçün insanların şəhərlər qurması, əmək bölgüsü yaratması, dövlət idarəçiliyini təşkil etməsi, qanunlar qəbul etməsi, elm, texnologiya, incəsənət və din sahələrində nailiyyətlər əldə etməsi vacibdir.

Tarix boyu müxtəlif sivilizasiyalar yaranmış və bəşəriyyətin inkişafına böyük təsir göstərmişdir. Məsələn, qədim Misir sivilizasiyası piramidaları və yazı sistemi ilə, Mesopotamiya sivilizasiyası qanunları və şəhər mədəniyyəti ilə, Roma sivilizasiyası isə hüquq və idarəetmə sistemi ilə tarixdə iz qoymuşdur.

Sivilizasiyanın əsas xüsusiyyətləri arasında şəhərlərin yaranması, yazının ixtirası, elm və mədəniyyətin inkişafı, iqtisadi və siyasi təşkilatlanma xüsusi yer tutur. Bu anlayış insan cəmiyyətinin və mədəniyyətinin ən yüksək inkişaf mərhələsini ifadə edir.