Benzin qiymətləri artarkən Trump Venesuela ilə nəhəng neft müqaviləsini elan etdi

ABŞ Cənubi Amerika ölkəsinin 65 milyard barrel neft ehtiyatlarına nəzarət etmək üçün Venesuela ilə razılığa gəlib, Prezident Donald Tramp cümə günü sosial şəbəkədə paylaşdığı paylaşımda razılaşmanın dövlət katibi Marko Rubio, müdafiə naziri Pit Heqset və Venesuelanın müvəqqəti prezidenti Rodriges Delsi tərəfindən müzakirə edildiyini bildirib. "Amerika Birləşmiş Ştatları yenicə Venesuela ölkəsi ilə DÜNYA TARİXİNİN ƏN BÖYÜK NEFT SÖZLÜŞÜ haqqında Saziş imzaladı!" Tramp yazıb. Venesuela hökumətinin mətbuat xidməti şərh sorğusuna dərhal cavab vermədi.

Razılaşmanın elanı ABŞ ordusunun Trampın göstərişi ilə Venesuela prezidenti Nikolas Maduronu ələ keçirmək və federal narkotik terrorizmi və narkotik qaçaqmalçılığı ittihamları ilə üzləşməsi üçün ABŞ-a göndərmək üçün əməliyyat keçirdikdən təxminən doqquz ay sonraya təsadüf edir. İranda müharibə altı aylıq bir mərhələyə çatdığı üçün yüksək qaz qiymətləri ilə bağlı Tramp artan təzyiqlə üzləşir. ABŞ avqustun əvvəlində 300 milyon bareldən aşağı düşən strateji neft ehtiyatlarını 2026-cı ilin əvvəlindən 100 milyon bareldən çox azaldıb.

İrana qarşı ABŞ-İsrail müharibəsi dünya neftinin təxminən 20%-nin münaqişədən əvvəl keçdiyi Hörmüz boğazından Körfəz neftinin daşınmasının dramatik şəkildə yavaşlamasına səbəb olub. AAA-nın məlumatına görə, cümə günü ABŞ-da qazın orta qiyməti bir qallon üçün təxminən 4,09 dollar təşkil edib. Ötən ilin eyni dövründə orta qiymət 3,21 dollar olub.

Tramp cümə günü axşam sosial şəbəkədəki paylaşımında Venesuela müqaviləsinin özəl tərəfdaşlığın bir hissəsi olduğuna işarə edib. Ağ Ev sövdələşmədə iştirak edən özəl sektor tərəfdaşları ilə bağlı şərh sorğusuna dərhal cavab vermədi və tənzimləmənin necə işləyəcəyi ilə bağlı təfərrüatlar verilmədi. Böyük Amerika neft şirkətlərini regionu geri qaytarmağa inandırmaq, iğtişaşlar və onilliklər boyu ağır zədələnmiş infrastrukturu nəzərə alsaq, əks küləklərlə üzləşə bilər.

Maduronun devrilməsindən bir neçə gün sonra Tramp neft şirkətlərinin rəhbərlərini Ağ Evə topladı və onları Venesuelaya geri qayıtmağa çağırdı. Rəhbərlər bu fürsətdə maraqlı olduqlarını bildirdilər, lakin onların ölkədəki keçmiş təcrübələrini nəzərə alaraq ehtiyatlılıq da var idi. ABŞ-ın ən böyük neft şirkəti ExxonMobil-in baş direktoru Darren Vuds o anda ölkəni “sərmayə qoyulmaz” kimi gördüyünü söylədi. Lakin Tramp israr edir ki, onun administrasiyası Venesuelaya müəyyən qədər sabitlik gətirib.

O, Venesuelanın keçmiş prezidenti Huqo Çavezin onilliklər əvvəl Amerika neft şirkətlərinə məxsus olanlar da daxil olmaqla, xaricilərə məxsus yüzlərlə aktivi milliləşdirməyə getdiyi zaman Venesuelanın ABŞ neftini oğurladığını iddia edib. Venesuela dünyanın ən böyük neft ehtiyatlarından birinə malikdir, yerdə təxminən 303 milyard barel xam neft var. ABŞ-a görə bu, dünya tədarükünün təxminən 17%-ni təşkil edir.