BMT-yə görə 2025-ci ildə humanitar işçilərə rekord sayda hücum edildi

Birləşmiş Millətlər Təşkilatının humanitar ofisinin bildirdiyinə görə, keçən il rekord sayda yardım işçisi şiddətli hücumlarla üzləşib, bunun səbəbi qismən silahlı dronlardan istifadənin artmasıdır. Humanitar işçilərə təsir edən əsas hadisələri toplayan bir platforma olan Aid Worker Security Database-ə görə, təkcə 2025-ci ildə 907 yardım işçisi öldürülüb, yaralanıb və ya qaçırılıb. Onlardan 350-si öldürüldü, bu da 2024-cü ildəki rekord 387-dən bir qədər aşağı idi.

BMT-nin Baş katibi Antonio Quterreş zorakılığın səviyyəsini “dəhşətli” adlandırıb və dövlətləri müharibə qaydalarına hörmət etməyə və günahkarları məsuliyyətə cəlb etməyə çağırıb. "Humanitar işçilər ehtiyacı olan insanların müdafiəsinə qalxır. Biz onların müdafiəsinə qalxmalıyıq.

Dünya hərəkət etməlidir: müharibə qaydalarına hörmət etmək; təhlükəsiz girişi təmin etmək; günahkarları məsuliyyətə cəlb etmək; kifayət qədər resurs təmin etmək. Biz indi #HumanityForHərəkət etməliyik."@antonioguterres #Ümumdünya HumanitarGünü pic.twitter.com/XwOJFUSURe — Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Cenevrə (@UNGeneva) 19 avqust 2026-cı il BMT-nin yardım üzrə rəhbəri Tom Fletcher deyib ki, ucuz və uyğunlaşa bilən münaqişələrin yayılmasının silahlı münaqişələr riski altındadır. Mart ayında Konqo Demokratik Respublikasının şərqindəki Qoma şəhərinə pilotsuz təyyarələrin hücumu nəticəsində bir fransız yardım işçisi də daxil olmaqla ən azı üç nəfər həlak olub, Sudan və Ukraynadakı yardım karvanları isə dəfələrlə vurulub.

Qəzza 2025-ci ildə yardım işçiləri üçün ən ölümcül yer olub, keçən il orada 186 humanitar yardımçı həlak olub, məlumat bazası göstərdi ki, onu Sudan izləyir. BMT-nin Fələstinli Qaçqınlar üzrə Agentliyinin humanitar koordinatoru Ramiz Ələkbərov X-də yazdığı yazıda “humanitar işçilər hədəf deyil və humanitar yardım tam şəkildə həyata keçirilməlidir” deyib. UNRWA-nın keçmiş rəhbəri Philippe Lazzarini bu ilin əvvəlində işçilərin ölümlərini araşdırmaq üçün yüksək səviyyəli bir panel axtardığını söylədi. Humanitar işçilərə hücumlar, onların işləri üçün ayrılan maliyyənin getdikcə azaldığı bir vaxtda baş verir.

Açıqlamada Avropa Komissiyası donor öhdəliklərini davam etdirəcəyini bildirib və əlavə edib ki, “öldürülmüş hər bir yardım işçisi təkcə şəxsi faciə deyil, həm də beynəlxalq ictimaiyyətin ən əsas öhdəliklərini yerinə yetirməməsidir”. Oxfam-ın qlobal humanitar siyasət rəhbəri Büşra Xalidi, yardım işçilərinin daha çox müdafiəsinə çağırdı və dedi: "Biz humanitar fəaliyyətə qarşı hücumun şahidi oluruq."