Kaqvel, Keniya — Rhoda Onqoche Akech hələ də 2002-ci ildə suyun kənarına qədər onun ardınca gələn pıçıltıları xatırlayır. 39 yaşında yeddi uşaq anası Viktoriya gölünün ən qədim tabularından birini pozmaq üzrə idi: balıqçı qayığına girən qadın. Ancaq onun sırf öyrənmək üçün ora getdiyini və stiqma səbəbindən dayanmayacağını anladıqdan sonra “sakitləşdilər”.
Bundan əvvəl, Kisumu qraflığının Seme əyalətindəki göl kənarındakı Kaqveldəki Akech icmasında işlər çox fərqli idi. O, onilliklər ərzində kənddə balıqçı kimi çalışmışdı, burada balıq ovu - yalnız kişilər tərəfindən həyata keçirilirdi - nəsillər boyu ailələri təmin edirdi. Lakin onun gəliri getdikcə azalırdı.
Kişi balıqçılardan balıq almaq, odun, yağ qızartması və bazarlara gedən avtobusların gedişi ilə birləşən xərclər dözülməz hala gəlirdi. Sonra 2001-ci ildə qonşu Homabay qraflığından bəzi qadınlar Kaqvelə gəldilər və ağlasığmaz bir şey etdilər: balıq tutmağa getdilər. Akech onlara baxdı və ruhlandı.
Qadınlara su üzərində yer olmadığını deyən icma üzvlərinin xəbərdarlıqlarına baxmayaraq, o, israrla davam edib. Ailəsi bundan asılı idi. Victoria gölünün icmalarında qadınların balıq tutmasına qarşı mədəni qadağa balıqçı kəndlərinin sosial quruluşuna dərindən toxunmuş inanclardan qaynaqlanır.
Kaqvel kəndinin 57 yaşlı ağsaqqalı Uilyam Okedonun sözlərinə görə, adət-ənənələr menstruasiya ilə bağlı xüsusilə sərt idi. Ayrı-seçkilik hətta kişi balıqçılara da şamil edilirdi ki, balıq ovu ekspedisiyalarından bir gün əvvəl arvadları ilə cinsi əlaqədə olmaq qadağan edilmişdi ki, bu, tutduqlarını azaltmasın. 2002-ci ildə Akechin cəsarətli hərəkəti tabuları aşsa da, başqa bir qadın ona qoşulana qədər on ildən çox vaxt keçdi.
16 il ərzində Akech tək balıq tutdu, bir neçə kişi balıqçı arasında tək bir fiqur idi. Sonra 2018-ci ildə dörd uşaq anası olan 37 yaşlı Faith Awuor Ang'awo özü suya getdi. İllər boyu Anqavo eyni iqtisadi təzyiqlərin artdığı yaxınlıqdakı Luanda bazarında balıq satıcısı kimi çalışmışdı.
Xülasə — davamını mənbədə oxuyun.
