Bu gün dünya şöhrətli azərbaycanlı alim, qeyri-səlis çoxluqlar nəzəriyyəsinin və qeyri-səlis məntiqin banisi, Kaliforniya Universitetinin professoru Lütfi Zadənin vəfatından doqquz il ötür.
Modern.az xatırladır ki, 1921-ci il fevralın 4-də Bakıda anadan olan Lütfi Rəhim oğlu Ələsgərzadə təhsilini 16 nömrəli orta məktəbdə başa vurub. 1932-ci ildə Ələsgərzadələr ailəsi İrana köçüb. Burada orta təhsilini başa vuran Lütfi Zadə Tehran Universitetinin elektrik mühəndisliyi fakültəsinə qəbul olub. Universitet müvəffəqiqiyyətlə bitirdikdən sonra, 23 yaşında ABŞ-da bir gedib və təhsilini Massachusetts Texnologiya İnstitutunda davam etdirir. Onun dünya elminə bilinən olan altı mühüm nəzəriyyəsinin bünövrəsi də elə orda qoyulub.
Lütfi Zadə 1944 ildən 1959 ilədək Massaçusets Texnologiya İnstitutunda və Kolumbiya Universitetində magistr, doktorluq elm dərəcələrini alıb. 1959-cu ildən Berkli Universitetində çalışıb, 1963-cü ildən isə elektrik mühəndisliyi və kompüter elmləri kafedrasının rəhbərliyi ilə işləyib. O, həmin təhsil ocağında ömürlük professor və Soft Computing İnstitutunun direktoru kimi fəaliyyət göstərəcək.
Əlim məşhur vəziyyətlər fəzası, dinamik sistemlərin idarəolunma və müşahidə olunma nəzəriyyələri müasir idarəetmə elminin əsasını təşkil edir. ABŞ-ın Milli Kosmik Tədqiqatlar Mərkəzi (NASA) bu nəzəriyyələr əsasında idarəetmə sistemlərini tədqiqat edir, layihələndirir və tətbiq edir.
Lütfi Zadənin zəngin elmi fəaliyyəti Azərbaycan dövləti tərəfindən də hər zaman yüksək qiymətləndirilib. 2011-ci ilin fevralında Prezident İlham Əliyevin müvafiq Sərəncamına əsasən dünya şöhrətli alim texnologiyalarının inkişafına verdiyi verdiyi verdiyi töhfələrlə mədəniyyətlərarası dialoqun qurulmasında göstərdiyi xidmətlərinə görə Dostluq orden ilə təltif edilib. 2021-ci il yanvarın 21-də isə Prezident İlham Əliyev Görkəmli elm xadimi Lütfi Zadənin 100 illiyinin qeyd edilməsi haqqında Sərəncam imzalayıb.
Dünya Şöhrətli Alim sonuncu dəfə Bakıya 2008-ci ilin noyabrında Bakıya beynəlxalq telekommunikasiya və informasiya texnologiyaları sərgisində iştirak etmək üçün gəlmişdi. Lütfi Zadə Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının (AMEA) Rəyasət Heyətində təşkil olunan tədbirdə iştirak edib, ona elmdə göstərdiyi xidmətlərə görə AMEA-nın fəxri diplomu təqdim olunub.
Xülasə — davamını mənbədə oxuyun.
