Mifologiya ilə əlaqədar olan Feniks kimi, bu planet ölü ulduzun külündən yaranıb

1999-cu ildə Hubble Kosmik Teleskopu öz baxışlarını ağ cırtdana — ulduzun sıx bir qalıntısına — yönəltdi və onun atmosferində 100-ə yaxın sirli kimyəvi xüsusiyyət aşkar etdi. İyirmi ildən çox vaxt keçdikdən sonra astronomlar bu müəmmalı məlumatlara yenidən nəzər saldılar və onların çox qeyri-adi bir kosmik cismin mövcudluğuna işarə etdiyini anladılar.

Bu həftə Nature Astronomy jurnalında dərc olunan bir araşdırmada tədqiqatçılar ağ cırtdanın orbitində "ikinci nəsil" planetin ola biləcəyini açıqladılar. Başqa sözlə, bu dünya ölü ulduzun qalıqlarından yaranmış ola bilər. Əgər bu tapıntılar təsdiqlənərsə, planet tədqiqatçılar üçün bu növün ilk nümunəsi olacaq və bizim öz günəş sistemimizin potensial gələcəyi haqqında məlumat verə bilər.

Kiçik bir ulduz nüvə yanacağını tükəndirdikdən sonra qaz və toz örtüyünü atır və geridə ağ cırtdan kimi tanınan bir nüvə qalır. Komanda HS 0209+0832 ağ cırtdanının orbitində fırlanan planetin, bir növ astronomik feniks kimi, onun itirilmiş qaz və tozunun toplanması nəticəsində yarandığını irəli sürür.

İngiltərənin Uorvik Universitetinin astronomu və tədqiqatın həmmüəllifi Ceymi Uilyams Science News-dan Liza Qrossmana deyir: "Feniks öz sələfinin külündən yenidən doğulur və bu planet də ulduzun külündən yaranıb".

Ağ cırtdanlar çox sıx paketlənmiş maddədən ibarətdir. Bu ultra-sıx materialın cəmi bir çay qaşığı Yer kürəsində bir fil qədər ağırlıqda olardı.

Uilyams Hubble-ın 1999-cu il məlumatlarına qayıtdıqda, o, sirli kimyəvi xüsusiyyətlərin bir çoxunun zinət əşyalarında və tibbi görüntüləmə cihazlarında istifadə olunan bir metal növü olan niobium ola biləcəyini fərq etdi. Bir çox ümumi elementlərdən fərqli olaraq, niobium ulduzun daxilində baş verən sintez reaksiyaları ilə yaradılmayacaq qədər ağırdır.