sözaltı xəbər Texnologiya
Texnologiya
EN AZ
Proqram təminatı Webb teleskopundan eksoplanetlərin görüntülənməsi üçün daha çox məlumat sıxır

Proqram təminatı Webb teleskopundan eksoplanetlərin görüntülənməsi üçün daha çox məlumat sıxır

arstechnica.com 05.11.2026 20:59 14 baxış
Proqram səs-küyü azaltmaq üçün teleskopun fiziki modelini optimallaşdırır.

Böyük və hələ də böyüyən eksoplanetlər kataloquna sahib olan tədqiqatçılar növbəti addımları atmaq üçün çox səy göstərirlər: ya birbaşa onları təsvir edərək, ya da atmosferdən keçən işığı tutaraq onların vəziyyətini müəyyən etməyə çalışırlar. Hər ikisi də böyük bir çətinlikdir, planet vasitəsilə bizə gələn işıqdan çox parlaq olan ulduzların mövcudluğuna görə.

Teleskoplar bir ulduzun işığının çox hissəsini bloklayan koronagraf adlanan qurğularla təchiz edilə bilsə də, teleskopun quruluşunda və müşahidələr arasında göstərilən incə dəyişikliklərdən gələn səs-küyə səbəb olan effektivliyinin məhdudları var. İndi tədqiqatçılar teleskopun fiziki modelini yaxşılaşdıran yeni bir proqram paketini hazırlayıb ki, bu fərqləri daha yaxşı modelləşdirmək imkanı verir. Bu da ekzoplanetlərin zəif səs-küylü görüntülənməsini təmin edir.

Bu işdə mərkəzi bir nöqtə yayılma funksiyası anlayışıdır. Əgər teleskopla bir işıq nöqtəsini çəkirsə, bu, real görünüşdə belə görünməyəcək. Əksinə, teleskop aparatında olan çatışmazlıqlar və bir şeyi şəkil çəkmək üçün lazım olan müddət ərzində dəqiq şəkildə çəkilmə qabiliyyətimizin məhdudluğu səbəbindən bir az qarışıq və yayılmış olacaq. Teleskopun işıq nöqtəsini necə təhrif etdiyini riyazi təsvir onun nöqtə yayılması funksiyası adlanır.

Bu nöqtə yayılma funksiyasının nə olduğunu müəyyənləşdirmək üçün iki yol var. Birincisi, teleskopdan tanınan bir hədəfi görüntülamaq və bu müşahidələrdən nöqtə yayılma funksiyasının riyazi təsviri əldə etməkdir. Bu səs-küyü azaltmaqda təsirli olsa da, teleskop aparatının davranışının zamanla dəyişə biləcəyi və nöqtə yayılma funksiyası görüntülənən dalğa uzunluğuna görə dəyişə biləcəyi üçün məhdudiyyətləri var.

Alternativ, hardware s davranışını modelləşdirməyə çalışmaq və bu modeli bir nöqtə yayılma funksiyasını əldə etmək üçün istifadə etməkdir. Lakin müasir teleskoplar inanılmaz dərəcədə mürəkkəb alətlərdir. Bütün mühəndislik sxemləri ilə belə təsdiqlənmək çətin ola biləcək bir çox amillər onların performansına təsir edir. Nəticədə, bu modellər sadəcə bu yolu hesablama yolu ilə idarə etmək üçün tənzimlənməli olan çoxlu parametrlər ehtiva edir.

Xülasə — davamını mənbədə oxuyun.

Tam xəbəri oxu