Yaponiya səkkiz illik pasifist xarici siyasətini pozaraq, silah ixracı qaydalarını yüngülləşdirdi. Tokionun açıqlaması Vaşinqtonun müttəfiqlərinin hərbi xərclərini artırması, ABŞ prezidenti Donald Trampa inamın azalması, onun müttəfiqlər qarşısında təhlükəsizlik öhdəlikləri və İran və Ukraynadakı müharibələrdə tərəddüd etməsi fonunda gəlir. Yaponiyanın elanı həm də rekord səviyyəli yeni müdafiə büdcəsini elan etdikdən bir neçə ay sonra gəlir.
Yaponiyanın silah sənayesi bütün bunlardan qazanacaqmı? Keçən ilin sonlarında Yaponiya hökuməti 2026-cı il üçün 9 trilyon yendən (58 milyard dollar) çox olan rekord müdafiə büdcəsini təsdiqlədi ki, bu da qlobal gərginliyin artması fonunda hərbi və sahil müdafiəsini gücləndirmək üçün atılan addımı əks etdirir. Yeni büdcə 2026-cı ilin aprelində başlayacaq maliyyə ili üçün daha geniş 122,3 trilyon yen (784 milyard dollar) milli büdcənin bir hissəsini təşkil edir.
Artım, həmçinin Yaponiyanın müdafiə xərclərini ümumi daxili məhsulun (ÜDM) 2 faizinə çatdırmaq üçün beş illik səylərinin dördüncü ilini qeyd edir. Yeni büdcəyə əsasən, Yaponiyanın raket imkanlarını artırmaq üçün 970 milyard yendən (6,2 milyard dollar) çox vəsait nəzərdə tutulub. Buraya 177 milyard yen (1,13 milyard dollar) daxil olmaqla, yerli istehsal və təkmilləşdirilmiş Tip-12 yerdən gəmiyə raketlərin alınması üçün nəzərdə tutulub ki, bu raketlərin təxmini 1000 km (620 mil) mənzili var.
Yaponiyanın baş naziri Sanae Takaichi ötən noyabrda yerli mətbuata bildirib ki, ölkənin müdafiə büdcəsinin artırılmasının əsas səbəblərindən biri Çinin Pekinin iddia etdiyi özünü idarə edən ada ərazisi olan Tayvanı işğal edəcəyi təqdirdə ölkənin hərbi müdaxiləyə ehtiyacı ola biləcəyidir. Bu şərhlər Tokio və Pekin arasında münasibətləri korladı. Çin həmçinin Yaponiyaya yaxın və Asiya Sakit Okean regionunda hərbi təlimlərini genişləndirməyə başladı və Tokionu müdafiə büdcəsini və imkanlarını inkişaf etdirmək üçün qarışdırdı.
Daha yüksək müdafiə büdcəsi ilə yanaşı, bu həftə Tokio İkinci Dünya Müharibəsindən bəri qlobal silah bazarlarından onilliklər ərzində təcrid olunduqdan sonra silah satışına qoyulan məhdudiyyətləri yüngülləşdirəcəyini açıqladı. Bu o deməkdir ki, ölkədəki müdafiə şirkətləri başqa xalqları silahla təmin edə biləcək. Bazar ertəsi xəbər agentliyinin verdiyi məlumata görə, Yaponiyanın əsas müdafiə podratçıları Toshiba və Mitsubishi Electric, işçi heyətini işə götürdüklərini və silah tələbindən faydalanmaq üçün potensial əlavə etdiklərini söylədilər.
Filippin və Polşa kimi ölkələrin Yaponiya silahlarının müştərisi olacağı gözlənilir. Son illərdə Yaponiya və Filippin hərbi əlaqələri dərinləşdirib, Tokio Manilaya patrul qayıqları və radio avadanlıqları verməyə razılaşıb. İki yapon rəsmisi bildirib ki, Takaichi hökumətinin təsdiq edəcəyi ilk sövdələşmələrdən biri, Cənubi Çin dənizində Pekinlə dəniz qarşıdurmasında olan Filippinə istifadə olunmuş freqatların ixracı olacaq.
Xülasə — davamını mənbədə oxuyun.
