MRI skanları, beyinində göstərici bir işarə ortaya çıxmazdan əvvəl, Alzheimer xəstəliyinin əlamətlərini yeddi il əvvəl aşkara çıxara bilər

Altsheymer xəstəliyi dağıdıcı neyrodegenerativ pozğunluq və demensiyanın ən geniş yayılmış formasıdır. Bu xəstəlik beyində iki zülalın — tau dolaşıqları və beta-amiloidin yapışqan lövhələrinin anormal toplanması ilə xarakterizə olunur ki, bu da sinir hüceyrələrinə zərər verir.

Həkimlər hazırda amiloid lövhələrini aşkar etmək üçün PET skanlarından istifadə edə bilirlər. Artıq koqnitiv zəifləmə yaşayan insanlar Altsheymer xəstəliyinə tutulub-tutulmadıqlarını müəyyən etmək üçün bu müayinəyə müraciət edirlər.

İndi tədqiqatçılar bildirirlər ki, fərqli bir beyin görüntüləmə üsulu xəstəliklə bağlı əlamətləri daha tez görməyə kömək edə bilər. MRT skanları vasitəsilə müşahidə edilən beyin qabığının — beynin qırışlı xarici təbəqəsinin — qalınlığındakı dəyişikliklər anormal amiloid toplanmasından əvvəl baş verir və zülalın PET skanlarında aşkar edilməsindən azı yeddi il əvvəl müəyyən edilə bilər. Avqustun 19-da "Nature Neuroscience" jurnalında dərc olunan bu tapıntılar tədqiqatçılara 65 yaş və daha yuxarı yeddi milyondan çox amerikalıya təsir edən Altsheymer xəstəliyinin başlanğıcını daha yaxşı anlamağa kömək edə bilər.

Norveçin Oslo Universitetinin neyroelm alimi və tədqiqatın həmmüəllifi Ceyms Maykl Rou bəyanatında bildirib: "Biz aşkar etdik ki, beyindəki struktur dəyişiklikləri Altsheymer xəstəliyinin ilkin əlamətlərini müəyyən etmək üçün hazırda istifadə olunan PET skanlarında yüksək səviyyəli lövhələr görünməzdən çox illər əvvəl baş verir".

Rou və həmkarları tədqiqata qoşularkən demensiyası olmayan 1000-dən çox yetkin şəxsin uzunmüddətli məlumatlarını araşdırıblar. İştirakçılar 16 ilə qədər izlənilib və bu müddət ərzində onlara bir neçə dəfə MRT skanı edilib. Onların təxminən 700-nə həm də amiloid-PET skanı tətbiq olunub. Məlumatlar tədqiqatçılara Altsheymer xəstəliyinə tutulan və tutulmayan insanların beyinlərindəki fərqləri görməyə, həmçinin iki görüntüləmə texnikasında nələrin və nə vaxt göründüyünü müqayisə etməyə imkan verib.

Təhlillər beyin qabığının qalınlığı ilə illər sonra amiloid lövhələri inkişaf etdirən insanlar arasında əlaqə olduğunu üzə çıxarıb. Qırışlı təbəqə yaşla təbii şəkildə nazilir, lakin beta-amiloidin yüksək miqdarı müşahidə olunan insanlarda bu təbəqə, heç bir əlaməti olmayanlara nisbətən bir qədər qalın qalıb. MRT vasitəsilə görünən dəyişikliklər lövhələrin PET skanı ilə görünməsindən azı yeddi il əvvəl müşahidə edilib.